वॉशिंग्टन , 18 जून (हिं.स.)।अमेरिकेचे उपराष्ट्राध्यक्ष जेडी व्हान्स यांनी इराणसोबत झालेल्या नव्या सामंजस्य कराराबाबत (एमओयू) आपली भूमिका स्पष्ट केली आहे. माध्यमाला दिलेल्या मुलाखतीत व्हान्स यांनी सांगितले की, या कराराची सर्वात महत्त्वाची बाब म्हणजे तो केवळ शब्दांपुरता मर्यादित नाही. आता इराणचे मूल्यमापन त्याच्या आश्वासनांवर नव्हे, तर प्रत्यक्ष कृती आणि वर्तनाच्या आधारे केले जाईल, असे त्यांनी स्पष्ट केले.

व्हान्स यांनी सांगितले की, राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प आणि संपूर्ण प्रशासन इराणमधील निष्पाप आंदोलकांच्या हत्यांमुळे अत्यंत व्यथित होते. काही महिन्यांपूर्वी सत्तेत असलेल्या नेत्यांनी आंदोलकांशी अत्यंत वाईट वागणूक दिली होती, असे ते म्हणाले. व्हान्स यांच्या मते, ते जुने नेते आता सत्तेत नाहीत. आता अमेरिकेला हे पाहायचे आहे की इराणचे नवे नेतृत्व आपल्या नागरिकांशी वेगळ्या आणि अधिक सकारात्मक पद्धतीने वागते का. त्यांनी आशा व्यक्त केली की, नवे नेतृत्व सुधारणा घडवून आणेल. मात्र, तसे झाले नाही, तर अमेरिका त्यांच्या प्रत्यक्ष वर्तनाच्या आधारे पुढील निर्णय घेईल, असा इशाराही त्यांनी दिला.

व्हान्स यांनी पुन्हा एकदा अधोरेखित केले की हा करार केवळ कागदी स्वरूपाचा नसून इराणच्या भविष्यातील वर्तनावर आधारित आहे. अमेरिका आता इराणच्या हालचालींवर बारकाईने लक्ष ठेवणार आहे. जेडी व्हान्स हे आता या कराराचे सर्वात मोठे समर्थक आणि रक्षक म्हणून पुढे आले आहेत. राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी बुधवारी फ्रान्समधील व्हर्साय पॅलेस येथे या करारावर स्वाक्षरी केली. यावेळी त्यांनी विनोदी शैलीत म्हटले की, हा करार यशस्वी झाला तर त्याचे श्रेय ते घेतील, पण तो अपयशी ठरला तर त्याची संपूर्ण जबाबदारी जेडी व्हान्स यांच्यावर टाकतील.

व्हाईट हाऊसने व्हान्स यांना राष्ट्राध्यक्षांचे “उजवे हात” असे संबोधले आहे. प्रशासनाच्या मते, व्हान्स यांनी स्टीव्ह विटकॉफ आणि जॅरेड कुशनर यांच्या सहकार्याने या चर्चेचे नेतृत्व केले आहे. या करारानुसार, इराणला आपल्या संवर्धित युरेनियमच्या साठ्यात आंतरराष्ट्रीय देखरेखीखाली कपात करावी लागणार आहे. तसेच, इराणने अण्वस्त्र विकसित न करण्याचे आश्वासन दिले आहे. हा करार पुढील ६० दिवसांच्या चर्चेसाठी मार्ग मोकळा करतो.

मात्र, अमेरिकेतच या कराराला विरोध सुरू झाला आहे. काही रिपब्लिकन नेते आणि इस्रायल समर्थक गटांनी या करारावर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले आहे.

व्हान्स आपल्या पक्षातील वाढत्या विरोधाला शांत करण्याचा प्रयत्न करत आहेत. त्यांनी म्हटले की, या करारावर टीका करणारे अनेकजण इराणच्या दिशाभूल करणाऱ्या प्रचारावर विश्वास ठेवत आहेत. तसेच, हा करार इराक युद्धासारखा दीर्घकाळ चालणारा आणि अडचणींचा दलदल ठरणार नाही, कारण ट्रम्प यांची धोरणे वेगळी आहेत, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला.

जेडी व्हान्स शुक्रवारी स्वित्झर्लंडला जाणार असून, तेथे इराणसोबतच्या चर्चेच्या पुढील टप्प्याची सुरुवात केली जाणार आहे. हा करार आणि त्याचे यश जेडी व्हान्स यांच्यासाठी एक मोठी राजकीय परीक्षा मानली जात असून, त्याचा परिणाम त्यांच्या भविष्यातील राजकीय कारकिर्दीवर होऊ शकतो.

---------------

हिंदुस्थान समाचार / Priyanka Bansode