गांधीनगर , 19 जून (हिं.स.)।भारतीय एलएनजी टँकर ‘दिशा’ ने सामरिकदृष्ट्या अत्यंत महत्त्वाच्या असलेल्या होर्मुझ सामुद्रधुनीतून यशस्वी मार्गक्रमण करत भारतात प्रवेश केला आहे. तीन महिन्यांहून अधिक प्रतीक्षेनंतर ६२,३७० मेट्रिक टन द्रवीकृत नैसर्गिक वायू (एलएनजी) घेऊन हा टँकर गुजरातमधील दहेज बंदरात दाखल झाला. जहाज ट्रॅकिंग डेटानुसार, शुक्रवारी सकाळी सुमारे ७.३२ वाजता ‘दिशा’ने आपला प्रवास पूर्ण करत दहेज टर्मिनल गाठले.

कतारमधील रास लाफान एलएनजी टर्मिनलवरून या जहाजात एलएनजीची चढाई करण्यात आली होती. जागतिक ऊर्जा बाजारातील संवेदनशील परिस्थितीत भारताच्या ऊर्जा पुरवठा साखळीसाठी ही खेप अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे. ‘दिशा’ या जहाजाचे संचालन शिपिंग कॉर्पोरेशन ऑफ इंडिया (एससीआय) यांच्या नेतृत्वाखालील एका संघाकडून करण्यात येत असून, हे जहाज पेट्रोनेट एलएनजी लिमिटेडसाठी भाडेतत्त्वावर घेण्यात आले आहे. पश्चिम आशियातील वाढत्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर होर्मुझ सामुद्रधुनीतून या जहाजाचा सुरक्षित प्रवास जागतिक सागरी मार्गांच्या सुरक्षेच्या दृष्टीने महत्त्वाचा मानला जात आहे.

सूत्रांच्या माहितीनुसार, हा टँकर प्रवास पूर्ण करण्यापूर्वी तीन महिन्यांहून अधिक काळ आखात क्षेत्रातच थांबला होता. तेल आणि वायू वाहतुकीसाठी जगातील सर्वात महत्त्वाच्या सागरी मार्गांपैकी एक असलेल्या होर्मुझ सामुद्रधुनीतून त्याने सुरक्षितपणे मार्गक्रमण केल्याने भारताच्या ऊर्जा सुरक्षेला मोठा दिलासा मिळाला आहे.

गुजरातमधील भरूच येथे स्थित दहेज एलएनजी टर्मिनल हे भारतातील सर्वात मोठे द्रवीकृत नैसर्गिक वायू आयात केंद्र आहे. देशाच्या नैसर्गिक वायू वितरण व्यवस्थेतही या टर्मिनलची महत्त्वाची भूमिका आहे. ‘दिशा’च्या आगमनामुळे एलएनजीचा पुरवठा अधिक मजबूत होण्याची आणि औद्योगिक तसेच घरगुती वापरासाठी स्थिर ऊर्जा उपलब्धतेला बळ मिळण्याची अपेक्षा आहे.

पश्चिम आशियातील अलीकडील भू-राजकीय तणाव, विशेषतः इराण आणि अमेरिकेशी संबंधित वाढत्या संघर्षाच्या पार्श्वभूमीवर, एलएनजी वाहकाच्या सुरक्षित आगमनामुळे भारताच्या ऊर्जा क्षेत्रातील संबंधित घटकांना मोठा दिलासा मिळाला आहे. होर्मुझ सामुद्रधुनी ही जागतिक ऊर्जा व्यापारासाठी अत्यंत महत्त्वाची वाहतूक मार्गिका असून, या भागातील कोणताही अडथळा जागतिक तेल आणि वायू पुरवठा साखळीवर परिणाम करू शकतो. त्यामुळे ‘दिशा’चा यशस्वी प्रवास भारतासाठी सुरक्षित आणि अखंड ऊर्जा आयातीसाठी सागरी मार्गांचे महत्त्व अधोरेखित करणारा ठरला आहे.

---------------

हिंदुस्थान समाचार / Priyanka Bansode