वॉशिंग्टन, 10 सप्टेंबर (हिं.स.)।अमेरिकेतील नोव्हेंबरमध्ये होणाऱ्या मध्यावधी निवडणुका जसजशा जवळ येत आहेत, तसतसे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्पही वेगवेगळे डावपेच आखत आहेत. त्यांनी जनतेसमोर एक मोठे आर्थिक आश्वासन ठेवले आहे. नोव्हेंबरमध्ये रिपब्लिकन पक्षाने प्रतिनिधीगृह आणि सिनेट या दोन्ही सभागृहांमध्ये विजय मिळवला, तर त्यांचे सरकार अमेरिकेतील प्रत्येक प्रौढ नागरिकाला ५ हजार डॉलरचा ‘डिव्हिडंड’ देईल, असे डोनाल्ड ट्रम्प यांनी म्हटले आहे.

ट्रम्प यांनी रिपब्लिकन अधिवेशनातील प्रमुख भाषणादरम्यान ही घोषणा केली. अमेरिकेने आर्थिक आघाडीवर इतके मोठे यश मिळवले आहे की सरकार नागरिकांना ही रक्कम देऊ शकते, असा दावा ट्रम्प यांनी केला. आपल्या भाषणात ते म्हणाले, “रिपब्लिकन पक्षाने प्रतिनिधीगृह आणि सिनेट या दोन्ही सभागृहांमध्ये विजय मिळवला, तर आपल्या अभूतपूर्व आर्थिक यशामुळे आणि सामर्थ्यामुळे मी अमेरिकेतील प्रत्येक प्रौढ नागरिकाला ५ हजार डॉलरचा डिव्हिडंड देईन.”

मात्र, या योजनेसाठी एवढ्या मोठ्या रकमेची तरतूद कशी केली जाणार, हे ट्रम्प यांनी स्पष्ट केलेले नाही. नागरिकांना पैसे देण्याची प्रक्रिया किंवा ही योजना प्रत्यक्षात कशी राबवली जाईल, याबाबतही त्यांनी कोणतीही सविस्तर माहिती दिलेली नाही. त्यामुळे ट्रम्प यांच्या या घोषणेपुढे सर्वात मोठा प्रश्न आर्थिक तरतुदीचा आहे.

अहवालानुसार, अमेरिकेत सुमारे २७ कोटी प्रौढ नागरिक आहेत. प्रत्येक प्रौढ नागरिकाला ५ हजार डॉलर दिल्यास सरकारला सुमारे १.३५ ट्रिलियन डॉलर (सुमारे १,२८,४१,३३९.५९ कोटी रुपये) खर्च करावे लागू शकतात. मात्र, ट्रम्प यांनी आपल्या भाषणात या प्रचंड खर्चाचा सविस्तर हिशोब किंवा आर्थिक आराखडा सादर केलेला नाही.

राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी ही घोषणा अशा वेळी केली आहे, जेव्हा यापूर्वीही त्यांनी सर्वसामान्य अमेरिकन नागरिक आणि विविध वर्गांसाठी थेट आर्थिक लाभ देणाऱ्या योजनांची घोषणा केली आहे. जुलैमध्ये सुरू करण्यात आलेल्या ‘ट्रम्प अकाउंट्स’अंतर्गत १ जानेवारी २०२५ ते ३१ डिसेंबर २०२८ या कालावधीत जन्मलेल्या प्रत्येक अमेरिकन मुलाच्या खात्यात सरकारकडून सुरुवातीला १,००० डॉलर जमा केले जाणार आहेत. पालकही या खात्यात सुरुवातीला दरवर्षी ५ हजार डॉलरपर्यंत रक्कम जमा करू शकतात.

ट्रम्प प्रशासनाकडून यापूर्वीही अशा प्रकारच्या घोषणा करण्यात आल्या आहेत. २०२५ मध्ये ट्रम्प यांनी अमेरिकन लष्करी जवानांसाठी १,७७६ डॉलरच्या ‘वॉरियर डिव्हिडंड’ची घोषणा केली होती. हा एकदाच दिला जाणारा करमुक्त बोनस होता आणि सुमारे १४.५ लाख अमेरिकन लष्करी जवानांना त्याचा लाभ देण्यात आला.

यापूर्वी ट्रम्प यांनी बहुतांश अमेरिकन नागरिकांना २ हजार डॉलरचे ‘टॅरिफ रिबेट चेक’ देण्याचा प्रस्तावही मांडला होता. मात्र, हा प्रस्ताव लागू करण्यासाठी कायद्याची आवश्यकता असेल, असे अमेरिकेच्या ट्रेझरी सचिवांनी स्पष्ट केले होते. त्यामुळे ५ हजार डॉलरच्या नव्या आश्वासनाची अंमलबजावणी करण्यासाठीही कायदेशीर आणि आर्थिक प्रक्रिया महत्त्वाची ठरणार आहे.

---------------

हिंदुस्थान समाचार / Priyanka Bansode