* श्रीमंतांच्या यादीत तरुण आणि महिलांचा वाढता सहभाग

मुंबई, 23 सप्टेंबर (हिं.स.) - M3M इंडिया आणि हुरुन इंडियाने 'M3M हुरुन इंडिया रिच लिस्ट २०२६' ची १५ वी आवृत्ती जाहीर केली आहे. या यादीत भारतात जन्मलेल्या किंवा वाढलेल्या अशा व्यक्तींचा समावेश आहे ज्यांची एकूण संपत्ती १,००० कोटी रुपये किंवा त्याहून अधिक आहे; यामध्ये त्यांचे सध्याचे जागतिक निवासस्थान किंवा नागरिकत्व (पासपोर्ट) विचारात घेतले जात नाही. संपत्तीचे मूल्यमापन २४ ऑगस्ट २०२६ रोजीच्या आकडेवारीनुसार करण्यात आले, ज्या वेळी अमेरिकन डॉलरचा विनिमय दर ९५.६३ रुपये इतका होता.

M3M हुरुन इंडिया रिच लिस्ट २०२६ मध्ये १६३ शहरांमधील (ज्यापैकी १०६ शहरे भारतातील आहेत) १,८१० व्यक्तींचा समावेश आहे; मागील वर्षाच्या तुलनेत यात १२८ व्यक्तींची वाढ झाली आहे. याच कालावधीत निफ्टी ५० (Nifty 50) आणि सेन्सेक्स (Sensex) मध्ये अनुक्रमे ३.९% आणि ५.८% ची घसरण झाली असतानाही, या व्यक्तींच्या एकत्रित संपत्तीत १२.८% ची वाढ होऊन ती १,८७,५०० कोटी रुपये (१.९६ ट्रिलियन अमेरिकन डॉलर्स) इतकी झाली आहे. भारतात आता विक्रमी ३९१ 'डॉलर अब्जाधीश' (dollar billionaires) आहेत, जी संख्या मागील वर्षापेक्षा २७ ने अधिक आहे. गौतम अदानी (६४) आणि त्यांचे कुटुंब ९.२३ लाख कोटी रुपयांच्या संपत्तीसह पुन्हा एकदा पहिल्या स्थानावर आले आहेत. मुकेश अंबानी (६९) आणि त्यांचे कुटुंब ८.६३ लाख कोटी रुपयांसह दुसऱ्या स्थानावर आहेत, तर एल.एन. मित्तल (७६) आणि त्यांचे कुटुंब आठ स्थानांची प्रगती करत ३.३९ लाख कोटी रुपयांच्या संपत्तीसह तिसऱ्या स्थानावर पोहोचले आहेत.

M3M इंडियाच्या प्रवर्तक आणि M3M फाउंडेशनच्या अध्यक्षा व विश्वस्त डॉ. पायल बन्सल कानोडिया म्हणाल्या, M3M हुरुन इंडिया रिच लिस्ट (श्रीमंतांची यादी) ही एक महत्त्वपूर्ण वार्षिक मापदंड म्हणून उदयास आली आहे; ती भारतात संपत्तीची निर्मिती आणि संचय कसा होत आहे तसेच ती कशा प्रकारे नवीन स्वरूपात विकसित होत आहे, याचे चित्रण करते. M3M साठी, हुरुनसोबतची आमची भागीदारी केवळ यादी तयार करण्यापुरती मर्यादित नाही; तर भारताच्या विकासाच्या पुढील टप्प्याला चालना देणारे व्यावसायिक नेते आणि आर्थिक शक्तींच्या प्रवासाविषयी सखोल माहिती मिळवणे हा त्यामागचा उद्देश आहे. '2026 M3M हुरुन इंडिया रिच लिस्ट' ही भारतातील संपत्ती निर्मितीच्या गाथेची खोली आणि वेगवान गती दर्शवते. विशेष म्हणजे, यादीतील १,८१० व्यक्तींपैकी ७०% व्यक्तींनी स्वतःच्या बळावर हे यश मिळवले आहे (self-made) आणि यात ३४७ नवीन व्यक्तींचा समावेश आहे. हे भारताच्या व्यावसायिक क्षेत्राचा सतत होणारा विस्तार आणि वैविध्य, तसेच त्यामध्ये तरुण आणि महिलांचा वाढता सहभाग स्पष्टपणे दर्शवते. एक प्रवर्तक म्हणून, मी या यादीकडे केवळ संपत्तीच्या आकडेवारीचे संकलन म्हणून पाहत नाही; तर ती भारताचे आर्थिक भविष्य घडवणारे विविध क्षेत्र, शहरे आणि उद्योजकीय प्रवासांची झलक सादर करते. या यादीत स्थान मिळवणाऱ्या सर्व नवीन व्यक्तींचे आणि प्रत्येक व्यावसायिक नेत्याचे मी अभिनंदन करते. M3M साठी, हुरुनसोबतची आमची भागीदारी या बदलांना अधोरेखित करण्याच्या आणि भारतीय उद्योगांच्या वाटचालीचा वेध घेण्याच्या आमच्या सामायिक दृष्टिकोनाला बळकट करते.

हुरुन इंडियाचे संस्थापक आणि मुख्य संशोधक अनस रहमान जुनैद म्हणाले, “'M3M हुरुन इंडिया रिच लिस्ट २०२६' हे अशा एका वर्षाचे प्रतिबिंब आहे ज्यामध्ये वैयक्तिक उत्पन्न आणि संपत्तीच्या वाढीचा दर शेअर बाजाराच्या वाढीपेक्षा अधिक राहिला. निफ्टी ५० मध्ये ३.९% आणि सेन्सेक्समध्ये ५.८% घट होऊनही, एकूण संपत्ती १२.८% ने वाढून ₹१८७.५ लाख कोटींवर पोहोचली. संरक्षण, उत्पादन, हरित ऊर्जा आणि कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) यांसारखी क्षेत्रे भारतात संपत्ती निर्मितीची नवीन माध्यमे म्हणून उदयास येत आहेत आणि त्यातून नवीन लक्षाधीश व अब्जाधीश घडत आहेत. भारतात आता विक्रमी ३९१ 'डॉलर अब्जाधीश' (१ अब्ज डॉलर्सपेक्षा जास्त निव्वळ संपत्ती असलेल्या व्यक्ती) आहेत, ज्यामध्ये ७६ नवीन व्यक्तींचा समावेश झाला आहे. जर आपण २०१४ मधील डॉलर विनिमय दरांच्या आधारे गणना केली असती, तर आज तितक्याच संपत्तीसह ५५९ डॉलर अब्जाधीश असते. कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) हे पहिल्यांदाच एक स्वतंत्र क्षेत्र म्हणून समोर आले आहे; यात १९ व्यक्तींचा समावेश असून त्यांची एकत्रित संपत्ती ₹३.०७ लाख कोटी इतकी आहे. विशेष म्हणजे, यापैकी १५ व्यक्ती या यादीत नव्याने समाविष्ट झाल्या आहेत. जर तुम्हाला भारतातील संपत्ती निर्मितीची कथा समजून घ्यायची असेल, तर 'M3M हुरुन इंडिया रिच लिस्ट' वाचणे ही एक उत्तम सुरुवात ठरेल.”

---------------

हिंदुस्थान समाचार / सुधांशू जोशी