न्यू जर्सी (अमेरिका), 20 जुलै (हिं.स.)अतिरिक्त वेळेत गतविजेत्या अर्जेंटिनाचा १-० असा पराभव करून स्पेन फिफा विश्वचषक २०२६ चा विजेता बनला. या विजयामुळे लिओनेल मेस्सीच्या विजेतेपद राखण्याच्या प्रयत्नांना पूर्णविराम मिळाला आणि स्पेनने आठ सामन्यांत केवळ एक गोल स्वीकारत आपली शानदार आणि अपराजित मोहीम यशस्वीरीत्या पूर्ण केली. बदली फुटबॉलपटू म्हणून मैदानात उतरलेला फेरान टोरेस या विजयाचा शिल्पकार ठरला. त्याने १०६ व्या मिनिटाला अर्जेंटिनाचा गोलरक्षक एमिलियानो मार्टिनेझला चकवून जाळीच्या वरच्या कोपऱ्यात जोरदार फटका मारत निर्णायक गोल केला. या विजयामुळे स्पेनने पुरुषांच्या फिफा विश्वचषकाचे दुसरे विजेतेपद पटकावले. यापूर्वी त्यांनी २०१० मध्ये ही ट्रॉफी जिंकली होती.
१९ वर्षीय बार्सिलोना स्टार लॅमिन यामालसाठी ही त्याच्या तरुण कारकिर्दीतील सर्वात मोठी कामगिरी ठरली. स्पेनने जेव्हा आपला पहिला विश्वचषक जिंकला होता, तेव्हा तो अवघ्या तीन वर्षांचा होता. या पराभवामुळे अर्जेंटिना आणि लिओनेल मेस्सी यांच्या एका अविस्मरणीय युगाचा अंत झाला. मेस्सीने आपल्या देशाला २०२२ चा फिफा विश्वचषक आणि २०२१ व २०२४ मधील कोपा अमेरिका स्पर्धांचे विजेतेपद मिळवून दिले होते. याआधीच 'युईएफए (UEFA) युरो २०२४' जिंकल्यामुळे, आता स्पेनकडे युरोपियन आणि जागतिक अशा दोन्ही स्पर्धांचे विजेतेपद आहे. यामुळे २००८ ते २०१२ या काळात त्यांनी दोन युरोपियन चॅम्पियनशिप्स आणि फिफा विश्वचषक जिंकून ज्याप्रमाणे वर्चस्व गाजवले होते, तशाच एका नव्या वर्चस्वपूर्ण युगाच्या आशा पल्लवित झाल्या आहेत. जरी यामालने स्पर्धेत केवळ एकच गोल केला असला, तरी स्पेनचे यश हे वैयक्तिक कौशल्यापेक्षा सांघिक कामगिरीवर आधारित होते.
मिडफील्डर रॉड्रीने मैदानावर खेळावर नियंत्रण राखले, मिकेल ओयारझाबलने पाच गोल करत स्पर्धेतील सर्वाधिक गोल करणाऱ्या फुटबॉलपटूंच्या यादीत स्थान मिळवले, तर उत्कृष्ट कामगिरीच्या जोरावर गोलरक्षक उनाई सायमनने 'गोल्डन ग्लोव्ह' पुरस्कार पटकावला. फिफा विश्वचषकाच्या अंतिम सामन्यात गोल करणारा केवळ पाचवा बदली फुटबॉलपटू ठरून टोरेसने विक्रमांच्या पुस्तकातही आपले नाव नोंदवले. २०१४ च्या अंतिम सामन्यात अर्जेंटिनाविरुद्ध जर्मनीच्या मारिओ गोट्झेने विजयी गोल केल्यानंतर अशी कामगिरी करणारा तो पहिलाच फुटबॉलपटू ठरला. २०१० मध्ये स्पेनसाठी आंद्रेस इनिएस्टाने 'एक्स्ट्रा टाइम'मध्ये निर्णायक गोल केल्यानंतर, विश्वचषकाच्या अंतिम सामन्यात गोल करणारा तो बार्सिलोनाचा केवळ दुसरा फुटबॉलपटू ठरला होता.
स्पेनचा विजेतेपदापर्यंतचा प्रवास 'केप वर्दे'विरुद्धच्या गोलरहित बरोबरीने सुरू झाला. त्यानंतर सौदी अरेबिया (४-०) आणि उरुग्वे (१-०) यांच्यावर दणदणीत विजय मिळवून त्यांनी 'गट एच'मध्ये अव्वल स्थान निश्चित केले. त्यानंतर त्यांनी 'राउंड ऑफ ३२' मध्ये ऑस्ट्रियाचा ३-० असा, 'राउंड ऑफ १६' मध्ये पोर्तुगालचा १-० असा, उपांत्यपूर्व फेरीत बेल्जियमचा २-१ असा आणि उपांत्य फेरीत फ्रान्सचा २-० असा पराभव केला.
न्यूयॉर्क-न्यू जर्सी स्टेडियमवर झालेल्या अंतिम सामन्यात स्पेनचे चेंडूवरील वर्चस्व कायम होते. त्यांनी अर्जेंटिनाला केवळ एक 'शॉट ऑन टार्गेट' घेण्यापुरते रोखून धरले, तर स्वतः १२ 'शॉट्स ऑन टार्गेट' नोंदवले. 'एक्स्ट्रा टाइम'मध्ये एन्झो फर्नांडिसला दोन पिवळ्या कार्ड्समुळे मैदानाबाहेर जावे लागल्याने अर्जेंटिनाचे फुटबॉलपटू १० वर आले. याचा फायदा घेत स्पेनने विजय साकारला आणि पुन्हा एकदा विश्वचषकाचे विजेतेपद पटकावले.
---------------
हिंदुस्थान समाचार / वृषाली देशपांडे
