कोलंबो, 20 मार्च (हिं.स.)।श्रीलंकेने मार्चच्या सुरुवातीला अमेरिकेच्या दोन लढाऊ विमानांना आपल्या हद्दीत उतरवण्यास स्पष्ट नकार दिला होता. राष्ट्रपती अनुरा कुमारा दिसानायके यांनी शुक्रवारी संसदेत याबाबत माहिती दिली. त्यांनी सांगितले की जिबूतीहून आलेल्या दोन अमेरिकन लढाऊ विमानांनी ४ आणि ८ मार्च रोजी मट्टाला आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर उतरवण्याची परवानगी मागितली होती, मात्र दोन्ही विनंत्या नाकारण्यात आल्या.

राष्ट्रपती दिसानायके यांनी संसदेला संबोधित करताना सांगितले की ही विमाने आठ अँटी-शिप क्षेपणास्त्रांनी सुसज्ज होती. ही विमाने जिबूतीतील अमेरिकन तळावरून कार्यरत होती. विविध प्रकारच्या दबावांनंतरही श्रीलंका आपली तटस्थ परराष्ट्र धोरण कायम ठेवण्यास कटिबद्ध असल्याचे त्यांनी ठामपणे नमूद केले. “आम्ही झुकणार नाही. मध्य पूर्वेत सुरू असलेल्या युद्धामुळे आमच्यासमोर अनेक आव्हाने उभी राहिली आहेत, पण तटस्थ राहण्यासाठी आम्ही सर्वतोपरी प्रयत्न करू,” असे राष्ट्रपती दिसानायके म्हणाले.

राष्ट्रपती दिसानायके यांचे हे विधान अत्यंत महत्त्वाचे मानले जात आहे, कारण अमेरिकेचे दक्षिण आणि मध्य आशियासाठी विशेष दूत सर्जियो गोर यांच्यासोबत झालेल्या त्यांच्या भेटीनंतर अवघ्या एका दिवसात हे वक्तव्य समोर आले. या बैठकीत महत्त्वाच्या सागरी मार्गांची सुरक्षा, बंदरांची क्षमता वाढवणे, परस्पर हितसंबंधांवर आधारित व्यापार व व्यावसायिक संबंध अधिक मजबूत करणे तसेच स्वतंत्र, मुक्त आणि समृद्ध हिंद-प्रशांत प्रदेशाला प्रोत्साहन देणे या मुद्द्यांवर सविस्तर चर्चा झाली. अमेरिकन बाजूने या क्षेत्रांमध्ये सहकार्य वाढवण्याची आपली बांधिलकी पुन्हा व्यक्त केली.

मध्य पूर्वेत अमेरिका आणि इराण यांच्यात वाढत असलेल्या संघर्षामुळे प्रादेशिक सुरक्षेवर परिणाम झाला आहे. राष्ट्रपतींनी संसदेत स्पष्ट केले की श्रीलंकेने केवळ अमेरिकेच्या विनंत्यांनाच नव्हे, तर इराणच्या काही नौदलाशी संबंधित विनंत्यांनाही नकार दिला आहे. दोन्ही बाजूंच्या मागण्या फेटाळून लावून श्रीलंकेने आपली तटस्थ भूमिका अधोरेखित केली आहे.

राष्ट्रपती दिसानायके यांनी ठामपणे सांगितले की श्रीलंका कोणत्याही युद्धात पक्ष घेऊ इच्छित नाही. त्यांच्या मते, मध्य पूर्वेतील संकटामुळे सागरी व्यापार, पर्यटन आणि ऊर्जा सुरक्षेवर परिणाम होऊ शकतो. तरीही देशाची सार्वभौमता आणि तटस्थता सर्वोच्च राहील, असे त्यांनी स्पष्ट केले. “शांततापूर्ण जगाच्या निर्मितीत योगदान देणे हेच आमचे ध्येय आहे. सर्व पक्षांनी शक्य तितक्या लवकर शांततेच्या दिशेने पावले उचलावीत,” असे आवाहन त्यांनी केले.

---------------

हिंदुस्थान समाचार / Priyanka Bansode