ओटावा, 22 ऑगस्ट (हिं.स.)कॅनडाने अमेरिकेसोबतच्या द्विपक्षीय व्यापार वाटाघाटी स्थगित केल्या आहेत. कॅनडाचे पंतप्रधान मार्क कार्नी यांनी स्पष्ट केले की, वॉशिंग्टनने प्रस्तावित केलेल्या अटींमध्ये शेवटच्या क्षणी केलेले बदल अन्यायकारक आणि आर्थिकदृष्ट्या नुकसानकारक होते. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी अमेरिकेने कॅनडासोबत करार करावा असे म्हटल्यानंतर लगेचच हा निर्णय घेण्यात आला आहे.

पंतप्रधान कार्नी यांच्या मते, वाटाघाटींमध्ये अलीकडे प्रगती झाली असली तरी, कॅनडाची प्रमुख उद्दिष्ट्ये पूर्ण होत नव्हती. या प्राधान्यक्रमांमध्ये कॅनेडियन व्यवसायांसाठी शुल्क-मुक्त प्रवेश मिळवणे, प्रमुख उद्योगांवरील अमेरिकेचे शुल्क कमी करणे आणि लहान व मध्यम आकाराच्या व्यवसायांचे संरक्षण सुनिश्चित करणे यांचा समावेश होता.कार्नी यांनी एका निवेदनात म्हटले आहे की, गेल्या १८ महिन्यांपासून कॅनडाच्या नवीन सरकारने देशांतर्गत आर्थिक सामर्थ्य वाढवणे, जागतिक भागीदारीत विविधता आणणे आणि अमेरिकेसोबत एक न्याय्य करार करण्यावर लक्ष केंद्रित केले आहे.

अलीकडच्या आठवड्यांत, आम्ही कॅनेडियन हितसंबंध मजबूत करण्याच्या दिशेने मोठी प्रगती केली. पण कॅनेडियन लोकांची उद्दिष्ट्ये पूर्ण करण्यासाठी ती पुरेशी नव्हती. परिणामी, मी व्यापार वाटाघाटी स्थगित करण्याचा निर्णय घेतला आहे आणि आमच्या वाटाघाटीकारांना ओटावा येथे परत जाण्याचे निर्देश दिले आहेत. अमेरिकेच्या प्रस्तावांमुळे कोणत्याही संभाव्य कराराच्या विश्वासार्हतेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे.

कॅनेडियन सरकारच्या म्हणण्यानुसार, अमेरिका मध्यरात्रीपासून सुमारे २८ अब्ज कॅनेडियन डॉलर किमतीच्या वस्तूंवर ५० टक्के शुल्क आकारण्याच्या तयारीत असतानाच हे पाऊल उचलण्यात आले आहे. कार्नी यांनी जाहीर केले की, कॅनडादेखील तितक्याच प्रमाणात शुल्क आकारून, प्रत्येक डॉलरमागे एक डॉलर याप्रमाणे प्रत्युत्तर देईल.

कार्नी यांनी यावर जोर दिला की, कॅनडा इतर जागतिक बाजारपेठांमध्ये व्यापार वाढवून अमेरिकेवरील आपले अवलंबित्व कमी करेल. कॅनडाचे मुक्त व्यापार करार सध्या १.५ अब्ज ग्राहकांपर्यंत पोहोचतात आणि या वर्षाच्या अखेरपर्यंत ही संख्या दुप्पट करण्याचे लक्ष्य आहे.याव्यतिरिक्त, गेल्या १८ महिन्यांत दिलेल्या २५ अब्ज कॅनेडियन डॉलरच्या मदतीवर आधारित, कॅनेडियन कामगार आणि व्यवसायांना पाठिंबा देण्यासाठी अतिरिक्त सरकारी उपाययोजना केल्या जातील.

दुसरीकडे, अमेरिकेचे व्यापार प्रतिनिधी जेम्सन ग्रीअर यांनी एका पत्रकार परिषदेत कॅनडाच्या या निर्णयावर टीका केली. त्यांनी सांगितले की, या आठवड्याच्या सुरुवातीला मान्य केलेल्या अटींनुसार व्यापार कराराला अंतिम रूप देण्यास कॅनडाने नकार दिला आहे. अमेरिकेने कॅनडाला आपल्या बाजारपेठेत सर्वोच्च प्राधान्य देऊ केले होते, जसे ते कोणत्याही मोठ्या निर्यातदाराला देतात, परंतु कॅनडाच्या नवीन मागण्या आणि पूर्वीच्या आश्वासनांवरून घेतलेल्या माघारीमुळे गेल्या काही दिवसांत संतुलन बिघडले आहे.

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी करार होण्याची आशा व्यक्त केल्यानंतर लगेचच ही घडामोड समोर आली आहे. दक्षिण कॅरोलिनामधील मर्टल बीचला रवाना होण्यापूर्वी पत्रकारांशी बोलताना ट्रम्प म्हणाले, मी पंतप्रधानांशी बोललो आणि आमचे संबंध चांगले आहेत. आपल्या शेतकऱ्यांची काळजी घेणे आवश्यक आहे, जे माझ्यासाठी खूप महत्त्वाचे आहेत. कॅनडासोबतचा करार पुढे सरकत आहे आणि आपण हा करार पूर्ण करू शकू.

---------------

हिंदुस्थान समाचार / वृषाली देशपांडे