नवी दिल्ली, 05 मार्च (हिं.स.)।अमेरिका–इस्रायल आणि इराण यांच्यातील युद्धामुळे मध्यपूर्वेत तणाव कायम आहे. याचा परिणाम जागतिक ऊर्जा पुरवठ्यावर होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. दरम्यान, भारताकडून यासंदर्भात मोठे विधान समोर आले आहे.
सरकारी सूत्रांच्या माहितीनुसार, ऊर्जा सुरक्षिततेच्या बाबतीत भारत अत्यंत मजबूत स्थितीत आहे. सध्याच्या साठ्याची परिस्थिती चांगली असून दररोज साठा वाढवला जात आहे. भारतात एलपीजी किंवा एलएनजीची कोणतीही कमतरता नाही, तसेच जगातही कच्च्या तेलाची कमतरता नाही. भारत इतर पुरवठादारांशीही संपर्कात आहे. असेही सांगण्यात आले की ऑस्ट्रेलिया आणि कॅनडा यांनी भारताला गॅस विकण्याची ऑफर दिली आहे. भारत इतर पर्यायी स्रोतही शोधत आहे. अलीकडेच भारताने संयुक्त अरब अमिराती (युएई) आणि अमेरिका यांच्यासोबत नवीन करार केला आहे.
भारत सध्या १९५ मिलियन मेट्रिक स्टँडर्ड क्युबिक मीटर प्रतिदिन गॅस आयात करतो, त्यापैकी कतार फक्त ६० MMSCMD पुरवठा करतो. त्यामुळे भारत गॅस खरेदीसाठी इतर बाजारपेठाही शोधत आहे.कच्चे तेल आणि एलपीजी खरेदीसाठी भारत मोठ्या तेल उत्पादक आणि व्यापाऱ्यांशी चर्चा करत आहे. तसेच भारत आंतरराष्ट्रीय ऊर्जा संस्था (IEA) आणि पेट्रोलियम निर्यात करणाऱ्या देशांची संघटना (OPEC) यांच्याशीही संपर्कात आहे. जहाजांचे विमा संरक्षण मिळवण्यासाठी भारत अमेरिकासोबत चर्चा करत आहे. ऊर्जा स्थितीचा भारत दररोज दोन वेळा आढावा घेत आहे.
अहवालानुसार, जानेवारी महिन्यात केंद्रीय पेट्रोलियम आणि नैसर्गिक वायू मंत्री हरदीप सिंग पुरी यांनी राज्यसभेत माहिती देताना सांगितले होते की आंध्र प्रदेश आणि कर्नाटकमधील गुहा, रिफायनरी आणि साठवण सुविधांमध्ये इतका कच्च्या तेलाचा साठा आहे की तो भारताच्या देशांतर्गत गरजा ७४ दिवसांपर्यंत पूर्ण करू शकतो. एका वृत्तसंस्थेने अधिकाऱ्यांच्या हवालीने दिलेल्या माहितीनुसार, उपलब्ध कच्च्या तेलाचा साठा सुमारे २५ दिवस चालू शकतो.
भारत सुमारे २.७ कोटी टन एलएनजी आयात करतो, त्यापैकी ४० टक्के पुरवठा कतारकडून होतो. केंद्रीय मंत्रालयाच्या माहितीनुसार, भारत पेट्रोलियम उत्पादनांचा जगातील तिसरा सर्वात मोठा आयातदार देश आहे, तसेच चौथा सर्वात मोठा रिफायनर आणि पाचवा सर्वात मोठा निर्यातदार आहे. मंत्रालयाने असेही स्पष्ट केले की मध्यपूर्वेत तणाव असतानाही भारताकडे कच्चे तेल, पेट्रोल, डिझेल आणि एव्हिएशन टर्बाइन फ्यूल (ATF) यांसारख्या प्रमुख पेट्रोलियम उत्पादनांचा पुरेसा साठा उपलब्ध आहे.
---------------
हिंदुस्थान समाचार / Priyanka Bansode
