ढाका, 05 ऑगस्ट (हिं.स.)।बांगलादेशचे पंतप्रधान तारिक रहमान यांनी बुधवारी ‘जुलै मास जनआंदोलन स्मारक संग्रहालयाचे’ उद्घाटन केले. २०२४ मधील जुलै जनआंदोलनाचा इतिहास जतन करण्यासाठी तसेच या आंदोलनात शहीद झालेल्या आणि लढा देणाऱ्या नागरिकांच्या बलिदानाचे स्मरण कायम ठेवण्यासाठी हे संग्रहालय उभारण्यात आले आहे.

राजधानी ढाका येथील शेर-ए-बांग्ला नगर परिसरातील गणभवन, जे माजी पंतप्रधान शेख हसीना यांचे अधिकृत निवासस्थान होते, त्याचे औपचारिकपणे संग्रहालयात रूपांतर करण्यात आले असून ते सर्वसामान्य नागरिकांसाठी खुले करण्यात आले आहे.उद्घाटनानंतर पंतप्रधान तारिक रहमान यांनी संग्रहालयातील विविध दालने आणि प्रदर्शनांना भेट दिली. येथे जुलै जनआंदोलनाशी संबंधित जतन केलेल्या कलाकृती, छायाचित्रे, अधिकृत कागदपत्रे, व्हिडिओ फुटेज आणि स्मृतिचिन्हांचे प्रदर्शन करण्यात आले आहे. उद्घाटन सोहळ्यात एक माहितीपटही प्रदर्शित करण्यात आला. या माहितीपटात जुलै जनआंदोलनाचा संपूर्ण घटनाक्रम, समाजातील विविध स्तरांतील लोकांचा सहभाग, त्यांचे बलिदान आणि आंदोलनाच्या यशापर्यंत पोहोचलेल्या घडामोडी दाखवण्यात आल्या.

या कार्यक्रमात पंतप्रधानांची कन्या बॅरिस्टर जाइमा रहमान त्यांच्यासोबत उपस्थित होती. स्मृतिफलकाचे अनावरण केल्यानंतर सूरह अल-फातिहाचे पठण करण्यात आले आणि त्यानंतर मुनाजात (विशेष प्रार्थना) करण्यात आली. या कार्यक्रमाला अंतरिम सरकारचे माजी मुख्य सल्लागार प्रा. मुहम्मद युनूस, मुक्ती संग्रामविषयक मंत्री अहमद आझम खान, गृहमंत्री सलाहुद्दीन अहमद, सांस्कृतिक व्यवहार मंत्री निताई रॉय चौधरी तसेच पंतप्रधानांचे माहिती व सांस्कृतिक व्यवहारविषयक सल्लागार डॉ. जाहिद उर रहमान यांच्यासह अनेक मान्यवर उपस्थित होते.

गणभवनात उभारण्यात आलेल्या या संग्रहालयाचा उद्देश जुलै जनआंदोलनाचा खरा इतिहास जतन करणे, देशाच्या प्रतिकाराच्या लढ्याची नोंद ठेवणे, ही ऐतिहासिक परंपरा पुढील पिढ्यांपर्यंत पोहोचवणे आणि शहीद तसेच जुलै आंदोलनातील सहभागींच्या बलिदानाचा सन्मान करणे हा आहे.

५ ऑगस्ट २०२४ रोजी विद्यार्थ्यांच्या नेतृत्वाखाली झालेल्या जनआंदोलनादरम्यान तत्कालीन पंतप्रधान शेख हसीना यांनी देश सोडला. त्यानंतर हजारो आंदोलकांनी गणभवन परिसरात प्रवेश केला. तीन दिवसांनी, म्हणजेच ८ ऑगस्ट रोजी प्रा. मुहम्मद युनूस यांच्या नेतृत्वाखालील अंतरिम सरकारने सत्तेची सूत्रे हाती घेतली आणि त्यानंतर या परिसराचे संरक्षण करून ते संग्रहालयात रूपांतरित करण्याची प्रक्रिया सुरू करण्यात आली.

या संग्रहालयात जुलै जनआंदोलनाशी संबंधित छायाचित्रे, सरकारी कागदपत्रे, व्हिडिओ फुटेज, वैयक्तिक वस्तू, प्रत्यक्षदर्शींची साक्ष आणि इतर अनेक ऐतिहासिक वस्तू जतन करून प्रदर्शित करण्यात आल्या आहेत. त्यामुळे जुलै जनआंदोलनाचा इतिहास आणि त्यातील घटनांची सविस्तर माहिती नागरिकांना एका ठिकाणी पाहता येणार आहे.

---------------

हिंदुस्थान समाचार / Priyanka Bansode