भूसंपादित जमिनीच्या मोजणीसाठी ३५ दिवसांची मुदत

पाणीप्रश्न सोडविण्याचेही आश्वासन

लातूर, १२ ऑक्टोबर (हिं.स.) : तालुक्यातील आनंदवाडी (बेंबडेवाडी) येथील तीव्र पाणीटंचाई आणि पाझर तलावासाठी संपादित केलेल्या जमिनीच्या प्रलंबित नोंदींच्या प्रश्नावरून ग्रामस्थांनी सोमवारी, १२ ऑक्टोबर रोजी आक्रमक आंदोलन केले. मागण्यांची पूर्तता होत नसल्याने संतप्त ग्रामस्थांनी प्रशासकीय इमारतीवर चढून आंदोलन केले, तर उपजिल्हाधिकारी कार्यालयात ठिय्या देतानाच आत्मदहनाचा प्रयत्न केल्याची घटना घडली. पोलिसांच्या सतर्कतेमुळे संभाव्य अनर्थ टळला. आंदोलनानंतर प्रशासनाने ग्रामस्थांच्या सात मागण्यांवर कार्यवाही करण्याचे आश्वासन दिले असून, भूसंपादित जमिनीच्या अधिकृत मोजणीसाठी ३५ दिवसांची मुदत निश्चित करण्यात आली आहे.

४६ वर्षांपासून जमिनीच्या नोंदींचा प्रश्न प्रलंबित

आनंदवाडी (बेंबडेवाडी), सज्जा गंगाहिप्परगा येथील पाझर तलावाचे काम १९७९-८० मध्ये पूर्ण झाले होते. या प्रकल्पासाठी संबंधित शेतकऱ्यांना अधिकृत निवाड्यानुसार भूसंपादनाचा मोबदला देण्यात आला होता. मात्र, प्रकल्प पूर्ण होऊन अनेक दशके उलटूनही संपादित जमिनीपैकी शिल्लक असलेले एक हेक्टर १८ आर क्षेत्र संबंधित शेतकऱ्यांच्या सातबारा उताऱ्यांवरून कमी करून महाराष्ट्र शासनाच्या नावे नोंदविण्यात आले नसल्याचे ग्रामस्थांचे म्हणणे आहे.

या प्रश्नावर ग्रामस्थांनी उपविभागीय अधिकारी, अहमदपूर यांच्याकडे वारंवार निवेदने देऊन पाठपुरावा केला. मात्र, अपेक्षित कार्यवाही न झाल्याने नाराजी वाढली. ११ ऑक्टोबर २०२६ पर्यंत मागणीची पूर्तता न झाल्यास १२ ऑक्टोबर रोजी सामूहिक आत्मदहन करण्याचा इशाराही ग्रामस्थांनी दिला होता. त्यानंतर सोमवारी ग्रामस्थांनी प्रशासकीय इमारतीवर चढून आंदोलन केले.

पिण्याच्या पाण्यासाठी ग्रामस्थांचा संघर्ष

गावातील पाणीटंचाई गंभीर बनल्याने नागरिकांना पिण्याच्या पाण्यासाठी अडचणींचा सामना करावा लागत आहे. गावाजवळील विहिरीतील पाणी उपलब्ध करून द्यावे आणि विहिरीपर्यंत जाणारा रस्ता खुला करावा, अशी प्रमुख मागणी आंदोलनकर्त्यांनी केली.

आंदोलनानंतर ग्रामस्थांना संबंधित विहिरीवर जाऊन पाणी घेण्याची परवानगी देण्याचे मान्य करण्यात आले. विहिरीपर्यंतचा रस्ता खुला करण्यासाठी तहसीलदारांमार्फत कार्यवाही करण्याचे आश्वासन देण्यात आले. तसेच विहिरीतील पाण्याचे शुद्धीकरण करून ते पिण्यायोग्य करण्यासाठी आवश्यक यंत्रणा जोडण्याबाबत गटविकास अधिकाऱ्यांनी दोन दिवसांत कार्यवाही करण्याच्या सूचना दिल्या. याशिवाय गट क्रमांक ३५३ मधील विहिरीवर संबंधित शेतकऱ्याची मोटार बंद करण्याबाबतही मान्यता देण्यात आल्याची माहिती आहे.

जमिनीच्या मोजणीसाठी ३५ दिवसांची मुदत

पाझर तलावासाठी संपादित केलेल्या जमिनीच्या नोंदी दुरुस्त करणे, संबंधित कागदपत्रांची पडताळणी, जमिनीची अधिकृत मोजणी आणि हद्दी निश्चित करून खुणा लावणे, या मागण्यांवरही आंदोलनादरम्यान चर्चा झाली.

मंगळवार, १३ ऑक्टोबर रोजी संबंधितांनी उपविभागीय अधिकारी तथा भूसंपादन अधिकारी यांच्या कार्यालयात उपस्थित राहून आवश्यक कागदपत्रांची पडताळणी करण्याचे निश्चित करण्यात आले. भूमी अभिलेख विभागाला जमिनीची अधिकृत मोजणी करून हद्दीच्या खुणा निश्चित करण्यासाठी ३५ दिवसांची मुदत देण्यात आली आहे.

मोजणीसाठी आवश्यक शुल्क आणि निधी उपलब्धतेचा मुद्दाही उपस्थित झाला. संबंधित कार्यकारी अभियंत्यांनी वरिष्ठ कार्यालयाशी पत्रव्यवहार करून ३० दिवसांत निधी उपलब्ध करून घेण्यासाठी कार्यवाही करण्याचे नमूद केले.

आश्वासनांची अंमलबजावणी कधी?

पाणीटंचाई आणि भूसंपादनाच्या प्रलंबित प्रश्नांकडे प्रशासनाचे लक्ष वेधण्यासाठी बेंबडेवाडीच्या ग्रामस्थांनी आंदोलनाचा मार्ग स्वीकारला. त्यानंतर पिण्याचे पाणी उपलब्ध करून देणे, विहिरीपर्यंतचा रस्ता खुला करणे, पाणीशुद्धीकरण यंत्रणा जोडणे आणि संपादित जमिनीची मोजणी करणे, अशा विविध मागण्यांवर प्रशासनाकडून आश्वासने देण्यात आली.

मात्र, प्रत्यक्ष पाणीपुरवठा सुरू होणे, सातबारा उताऱ्यांवरील नोंदींचा प्रश्न निकाली निघणे आणि जमिनीची मोजणी निर्धारित मुदतीत पूर्ण होणे महत्त्वाचे आहे. त्यामुळे प्रशासनाने दिलेल्या आश्वासनांची अंमलबजावणी कधी होते, याकडे आनंदवाडी (बेंबडेवाडी) येथील ग्रामस्थांचे लक्ष लागले आहे.

---------------------

हिंदुस्थान समाचार / Mahesh Madanrao Chitnis